เคล็ดลับการเรียน
เรียกคนเป็นภาษาจีนอย่างสุภาพ: 老师 经理 您 และคำเรียกผู้ใหญ่
คนไทยคุ้นกับการเลือกคำว่า คุณ พี่ อาจารย์ และชื่อเล่นตามความสัมพันธ์ ภาษาจีนก็ให้ความสำคัญกับคำเรียก แต่ตำแหน่งคำและขอบเขตใช้ไม่เหมือนกันทั้งหมด โดยเฉพาะรูป นามสกุล + ตำแหน่ง เช่น 王老师 ซึ่งไม่ควรเรียงตามภาษาไทยว่า อาจารย์หวัง โดยตรง
นามสกุลมาก่อนตำแหน่ง
王老师 คืออาจารย์หวัง 李经理 คือผู้จัดการหลี่ และ 张医生 คือหมอจาง ในภาษาไทยเราเอาตำแหน่งไว้ข้างหน้า แต่รูปจีนที่พบบ่อยมักวางนามสกุลก่อน ถ้าไม่ทราบนามสกุล จะเรียก 老师 โดยลำพังก็ได้ในบริบทที่ชัด
老师 ใช้กับผู้สอนจริงเป็นพื้นฐาน และอาจขยายเป็นคำยกย่องผู้ชำนาญในบางวงการ แต่ไม่ใช่คำแทน คุณ สำหรับทุกคน การใช้ตำแหน่งจริงของอีกฝ่ายมักชัดเจนกว่าเลือกคำที่ดูยกย่องที่สุด
王老师,我可以问一个问题吗?
Wáng lǎo shī, wǒ kě yǐ wèn yí ge wèn tí ma?
คำลงท้ายไทยเลือกตามผู้พูด
您 ไม่ใช่ ครับ/ค่ะ ที่เติมท้ายได้ทุกประโยค
您 เป็นสรรพนามบุรุษที่สองแบบยกย่อง ใช้แทน 你 ในตำแหน่งเดียวกัน ความสุภาพภาษาจีนยังมาจากคำขอ การอธิบายเหตุผล และน้ำเสียง ไม่ได้เกิดจากการหาคำจีนคำเดียวมาเติมแทน ครับ หรือ ค่ะ
การใช้ 您 อาจเหมาะกับผู้ใหญ่ ลูกค้า หรือคนที่เพิ่งพบ แต่ความนิยมต่างกันตามพื้นที่และความสัมพันธ์ อย่าสรุปว่าคนใช้ 你 ไม่ให้เกียรติเสมอไป และไม่ต้องใส่ 您 ซ้ำทุกประโยคจนฟังห่างเหิน
请问,您怎么称呼?
Qǐng wèn, nín zěn me chēng hu?
ถามคำเรียกอย่างสุภาพ
คำเรียกญาติที่ขยายมาใช้กับคนนอก
叔叔 และ 阿姨 ใช้เรียกผู้ใหญ่ที่ไม่ใช่ญาติได้ โดยเฉพาะจากมุมเด็ก คล้ายเด็กไทยเรียก ลุง ป้า แต่ผู้ใหญ่เรียกคนวัยใกล้กันว่า 阿姨 อาจทำให้ผู้รับรู้สึกว่าถูกมองว่าแก่ จึงไม่ใช่คำสุภาพปลอดภัยสำหรับทุกสถานการณ์
先生 และ 女士 ใช้ในบริบททางการได้ ส่วนการเรียกชื่อตรง ๆ จะเหมาะหรือไม่ขึ้นกับกลุ่มคน หากไม่แน่ใจ การถามคำเรียกที่อีกฝ่ายสะดวกเป็นทักษะที่ใช้ได้จริงมากกว่าจำตารางยศอย่างเดียว
我想向您请教一下。
Wǒ xiǎng xiàng nín qǐng jiào yí xià.
ใช้เมื่อขอความรู้หรือคำแนะนำ
คำศัพท์สำหรับทบทวน
คำและสำนวนที่พบในบทความนี้ กดที่คำเพื่อดูการออกเสียงและความหมายเพิ่มเติมในพจนานุกรม
| ภาษาจีน | พินอิน | ความหมายในบทเรียนนี้ |
|---|---|---|
| 称呼 | chēng hu | เรียกขาน; คำเรียกบุคคล |
| 老师 | lǎo shī | ครู; อาจารย์ |
| 经理 | jīng lǐ | ผู้จัดการ |
| 医生 | yī shēng | แพทย์; หมอ |
| 先生 | xiān sheng | นาย; คุณผู้ชาย; คำสุภาพเรียกผู้ชาย |
| 女士 | nǚ shì | คุณผู้หญิง; คำสุภาพเรียกผู้หญิง |
| 您 | nín | คุณหรือท่านแบบยกย่อง |
| 请教 | qǐng jiào | ขอคำแนะนำหรือขอความรู้ |
| 叔叔 | shū shu | อาชายฝ่ายพ่อ; คำเรียกผู้ชายวัยผู้ใหญ่แบบสนิท |
| 阿姨 | ā yí | ป้าหรือน้าแบบคำเรียกผู้หญิงผู้ใหญ่ |
วิธีใช้คำศัพท์ในบริบท
称呼
怎么称呼 ถามว่าควรเรียกอย่างไร ไม่จำเป็นต้องบังคับให้ตอบชื่อเต็มตามเอกสาร เหมาะเมื่ออยากทราบคำเรียกในการสนทนา
叫我小林就好。
Jiào wǒ Xiǎo Lín jiù hǎo.
คำตอบที่อีกฝ่ายเลือกเอง
经理
经理 เป็นตำแหน่งงาน ไม่ใช่คำเรียกคนแต่งตัวดีทุกคน ตรวจตำแหน่งก่อนใช้จะลดความเข้าใจผิด
李经理,会议几点开始?
Lǐ jīng lǐ, huì yì jǐ diǎn kāi shǐ?
นามสกุลอยู่หน้าตำแหน่ง
ตรวจสอบความเข้าใจ
เลือกคำตอบหรือลองตอบด้วยตัวเองก่อนเปิดคำอธิบาย
อาจารย์หวัง เรียงเป็น 老师王 หรือ 王老师?
ดูคำตอบและคำอธิบาย
王老师 เป็นรูปนามสกุลตามด้วยตำแหน่งที่ใช้ทั่วไป
เติม 您 ท้ายประโยคแทน ค่ะ ได้ไหม?
ดูคำตอบและคำอธิบาย
ไม่ได้ 您 เป็นสรรพนาม ไม่ใช่คำลงท้าย ต้องวางตามหน้าที่ประธานหรือกรรม
คำถามที่พบบ่อย
เรียกผู้หญิงทุกคนว่า 阿姨 สุภาพไหม?
ไม่เสมอ ต้องดูอายุผู้พูด ความสนิท และบริบท คำนี้อาจทำให้คนวัยใกล้กันรู้สึกถูกมองว่าสูงวัย
ไม่ทราบตำแหน่งควรทำอย่างไร?
เริ่มด้วย 您好 หรือ 请问 แล้วถาม 您怎么称呼 เพื่อรู้คำเรียกที่เหมาะกับบุคคลนั้น
เรียนต่อ
แหล่งอ้างอิงและบทอ่านเพิ่มเติม
ตัวอย่างและแบบฝึกหัดในบทเรียนนี้เขียนขึ้นใหม่ การใช้คำอาจต่างกันตามผู้พูด ความสัมพันธ์ และสถานการณ์